Μου στέρησαν την πατρίδα αλλά δεν μπορούν να μου στερήσουν το μέλλον

Καθημερινά άνθρωποι αποφασίζουν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους, την κοινότητά τους και τη χώρα τους. Κάποιοι φεύγουν από φόβο, άλλοι φεύγουν επειδή τους εξανάγκασαν η κοινωνική ή η οικονομική τους κατάσταση. Ένα από τα πιο σημαντικά δικαιώματα που είναι κοινό σε όλους τους πρόσφυγες, στους αιτούντες άσυλο, στους μετανάστες είναι το δικαίωμα στην ελευθερία από διακρίσεις και σε τελική ανάλυση κάτι που το θεωρούμε δεδομένο, το δικαίωμα σε μια αξιοπρεπή ζωή.

Οφείλουμε να σεβαστούμε τους πρόσφυγες, δεν είναι μια υποχρέωση, είναι μια συνειδητή επιλογή, μια ελάχιστη πράξη ανθρωπιάς. Είναι δεδομένο ότι η μεταχείριση των προσφύγων στη χώρα μας είναι η χειρότερη δυνατή και με μεγάλη βεβαιότητα το νέο Σύμφωνο θα «νομιμοποιήσει» μεθόδους και πρακτικές που δεν συνάδουν με μια πολιτισμένη χώρα. Οι παράνομα εισερχόμενοι στην Ελλάδα αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες όσον αφορά την πρόσβαση στις διαδικασίες του ασύλου. Οι δυσκολίες αυτές έχουν να κάνουν με την έλλειψη ενημέρωσης για τα δικαιώματά τους και τη διαδικασία του ασύλου, την έλλειψη των  κατάλληλων διερμηνέων και την ανεπαρκή νομική συνδρομή και πλέον πρόσφατα με τα διαδικαστικά κωλύματα που προβάλει η Πολιτεία.

Διαβάστε εδώ τις σχετικές γενικές αναφορές μας:

  - Εγκλωβισμένοι σε μια περιστρεφόμενη πόρτα – Μέρος Α’
  - Εγκλωβισμένοι σε μια περιστρεφόμενη πόρτα – Μέρος Β’

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα προσφύγων που τιμάται στις 20 Ιουνίου, και φέτος έχει θέμα την «Πατρίδα», σε αναγνώριση των δοκιμασιών που αντιμετωπίζουν πάνω από 43 εκατομμύρια ξεριζωμένοι σε ολόκληρο τον κόσμο, η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες στην Ελλάδα πραγματοποιεί διήμερο εκδηλώσεων (19-20/6) στη Μυτιλήνη.

                            

• Παγκόσμια Ημέρα Προσφύγων 2010
 
«Πατρίδα» είναι το θέμα της φετινής Παγκόσμιας Ημέρας Προσφύγων που τιμάται στις 20 Ιουνίου, σε αναγνώριση των δοκιμασιών που αντιμετωπίζουν πάνω από 40 εκατομμύρια ξεριζωμένοι ανά τον κόσμο. Περίπου 10 εκατομμύρια από αυτούς είναι πρόσφυγες που εμπίπτουν στην εντολή της Ύπατης Αρμοστείας.

"Στόχος μας στην Ύπατη Αρμοστεία είναι να τους βοηθήσουμε να βρουν μια νέα πατρίδα και να χτίσουν ένα νέο μέλλον μέσω της μετεγκατάστασης, του εθελοντικού επαναπατρισμού ή της ένταξης στη χώρα ασύλου. Τις περισσότερες φορές, και όταν κάτι τέτοιο είναι εφικτό, οι πρόσφυγες προτιμούν να επιστρέψουν στον τόπο καταγωγής τους. Παρ’όλ’αυτά, κι ενώ σε πολλές χώρες οι συγκρούσεις συνεχίζονται και κλιμακώνονται, η αναζήτηση νέας πατρίδας και ένα νέο ξεκίνημα δυσκολεύουν όλο και περισσότερο.
 
Φέτος, για την Παγκόσμια Ημέρα Προσφύγων, διοργανώνουμε εκδηλώσεις σε διάφορα μέρη του κόσμου για να φέρουμε στο προσκήνιο τις δοκιμασίες των ανθρώπων αυτών και για να τονίσουμε, εκ μέρους τους, τη βοήθεια που χρειάζονται. Στην Ελλάδα, διοργανώνουμε Συνέντευξη Τύπου, στην Αθήνα στις 16 Ιουνίου και Τελετή Βράβευσης για τους μαθητές και τις μαθήτριες που διακρίθηκαν στο περσινό πανελλήνιο μαθητικό διαγωνισμό για τους πρόσφυγες, στη Θεσσαλονίκη στις 25 Ιουνίου. Παράλληλα, η Ύπατη Αρμοστεία θα συμμετάσχει σε εκδηλώσεις (ημερίδα, έκθεση φωτογραφίας, συναυλίες, χορευτικές παραστάσεις) που θα διοργανωθούν στη Μυτιλήνη το διήμερο 19-20 Ιουνίου."

* Οι προτάσεις του  Γραφείου της Υπάτης Αρμοστείας στην Ελλάδα: Υποδοχή – Αναγνώριση – Ένταξη (το πλήρες κείμενο εδώ)
 
«Μου στέρησαν την πατρίδα αλλά δεν μπορούν να μου στερήσουν το μέλλον»

Ι.  Εισαγωγή – Γενική Κατάσταση

  • Η Ελλάδα αποτελεί σήμερα βασική πύλη εισόδου προσφύγων και μεταναστών. Στη συντριπτική τους πλειοψηφία καταφθάνουν χωρίς νομιμοποιητικά έγγραφα. Το 2009, το 75% των συλλήψεων στην Ε.Ε. για «παράνομη είσοδο» έγιναν στην Ελλάδα (50% το 2008).  Συλληφθέντες το 2009 για «παράνομη είσοδο και παραμονή»: 126.145 (146.337 το 2008).

  • Οι κρίσιμες εθνικότητες, από άποψη ανάγκης διεθνούς προστασίας (όπως Αφγανοί, Σομαλοί, Ιρακινοί, Ερυθραίοι, Παλαιστίνιοι κα.) εισέρχονται κυρίως από τα Ελληνο-Τουρκικά σύνορα: το 2009 συνελλήφθησαν 27.685 αλλοδαποί στα Ελληνο-Τουρκικά θαλάσσια σύνορα και 8.787 στα Ελληνο-Τουρκικά χερσαία σύνορα. Η σχέση αυτή έχει αντιστραφεί κατά τους πέντε πρώτους μήνες του 2010, με τριπλάσιο αριθμό εισερχομένων από τα χερσαία σύνορα (Έβρος) σε σχέση με αυτόν από τα θαλάσσια σύνορα (νησιά Αν. Αιγαίου).

  • Ένα μεγάλο μέρος των παράτυπα εισερχομένων αλλοδαπών έχει ως προορισμό άλλες χώρες της Ε.Ε. και δεν επιθυμεί την παραμονή στην Ελλάδα. Εν τούτοις, παραμένουν εγκλωβισμένοι στη χώρα (μη νόμιμη η έξοδος, επιστροφές βάσει Κανονισμού Δουβλίνου κα). Η απουσία στοιχειώδους κοινωνικής μέριμνας για τους «χωρίς χαρτιά» (δεν είναι καν γνωστός ο αριθμός τους), οδηγεί σε περιθωριοποίηση και τροφοδοτεί κοινωνικές εντάσεις, φαινόμενα ξενοφοβίας και ρατσισμού.

  • Οικονομικοί μετανάστες προσφεύγουν στη διαδικασία ασύλου ως τη μόνη διέξοδο να νομιμοποιήσουν προσωρινά την παραμονή τους, ελλείψει εναλλακτικού καθεστώτος (ιδίως όταν η απέλασή τους δεν είναι εφικτή) που να τους εξασφαλίζει βασικά δικαιώματα.

  • Η απουσία συστήματος υποδοχής στα σύνορα, που να διευκολύνει την πρόσβαση στο άσυλο, σε συνδυασμό με ένα σύστημα ασύλου που δεν εξασφαλίζει τήρηση των εγγυήσεων και αποτελεσματικότητα, αφήνει απροστάτευτους τους πρόσφυγες, κατά παράβαση των διεθνών υποχρεώσεων της χώρας αλλά και της εγχώριας νομοθεσίας.

  • Η αναγνώριση της προσφυγικής ιδιότητας δεν συνοδεύεται από πολιτικές που θα στηρίξουν την προσπάθεια του πρόσφυγα για ένταξή του στην Ελληνική κοινωνία.

  • Οι πρωτοβουλίες της Κυβέρνησης για νομοθετικές αλλαγές (α) στο σύστημα ασύλου και (β) στη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών στα σύνορα, κινούνται στη σωστή κατεύθυνση, αλλά χρειάζονται συμπληρωματικά μέτρα και δράσεις για την επιτυχή τους υλοποίηση.

  • Παράλληλα, απαιτείται άμεσα η λήψη μέτρων για μια σειρά κρίσιμα ζητήματα που έχουν οξυνθεί δραματικά, όπως η πρόσβαση στη διαδικασία ασύλου (παραλαβή και καταγραφή των αιτημάτων, ιδιαίτερα στη Δ/νση Αλλοδαπών Αττικής – Π. Ράλλη) και οι δομές φιλοξενίας αιτούντων άσυλο και ασυνόδευτων ανηλίκων.

ΙΙ. Είσοδος προσφύγων στην Ελλάδα: απουσία δομών υποδοχής

Τί πρέπει να γίνει (προτάσεις Ύπατης Αρμοστείας)

  • Δημιουργία δομών υποδοχής στα βασικά σημεία εισόδου της Ελληνικής επικράτειας, για αντιμετώπιση των νεο-αφιχθέντων (προσφύγων και μεταναστών) στη βάση του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, διάγνωση του «προφίλ» τους, διαπίστωση των αναγκών τους, και εντοπισμό των ατόμων που χρήζουν διεθνούς προστασίας ή ιδιαίτερης φροντίδας ως ευπαθείς ομάδες. Ολιγοήμερη παραμονή των νεο-αφιχθέντων σε αυτές τις δομές και μεταφορά τους σε άλλες, στο εσωτερικό της χώρας, για περαιτέρω μεταχείριση ανάλογα με την κάθε ομάδα (κέντρα φιλοξενίας για αιτούντες άσυλο, ειδικά κέντρα για ασυνόδευτα παιδιά, δομές στήριξης για θύματα βασανιστηρίων και εμπορίας ανθρώπων, ή κέντρα κράτησης, ως έσχατο μέτρο, για όσους αλλοδαπούς είναι επιτρεπτή και εφικτή η απέλασή τους). Σημειωτέον ότι οι παραπάνω προτάσεις εμπεριέχονται στο πόρισμα της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων που συστάθηκε με απόφαση του Υφυπουργού Προστασίας του Πολίτη.

  • Ως προϋπόθεση για τα παραπάνω, εξασφάλιση διερμηνείας στις βασικές γλώσσες των αλλοδαπών, πλήρους ενημέρωσης για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους και δωρεάν νομικής συνδρομής. Στελέχωση των δομών υποδοχής με εξειδικευμένο προσωπικό για την παροχή υπηρεσιών ιατρικής, κοινωνικής, ψυχολογικής στήριξης και φροντίδας, ιδιαίτερα για τα ασυνόδευτα παιδιά και άλλες ευπαθείς ομάδες. Πρόσβαση στις δομές υποδοχής των Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων (ΜΚΟ) και τοπικών οργανώσεων πολιτών που δραστηριοποιούνται για τα δικαιώματα προσφύγων και μεταναστών, και αξιοποίηση της προσφοράς τους με σχετικά προγράμματα συμπληρωματικής αρωγής.

  • Ειδικότερα για τους ασυνόδευτους ανήλικους, ουσιαστική ενεργοποίηση και ενίσχυση του θεσμού της επιτροπείας και άμεση προώθησή τους στα ειδικά κέντρα φιλοξενίας ανηλίκων με ενίσχυσή τους σε εξειδικευμένο προσωπικό και παρεχόμενες υπηρεσίες. Πρωταρχικής σημασίας: η ενίσχυση του κέντρου που λειτουργεί στην Αγιάσο της Λέσβου για φιλοξενία νεοαφιχθέντων ασυνόδευτων ανηλίκων, καθώς και η δημιουργία και άλλων αντίστοιχων στα σημεία εισόδου και στην ενδοχώρα.

  • Εξασφάλιση όλων εκείνων των προϋποθέσεων στα σημεία εισόδου που να διευκολύνουν την απρόσκοπτη πρόσβαση στη διαδικασία ασύλου, με όλες τις εγγυήσεις (ενημέρωση, διερμηνεία και νομική συνδρομή), άμεση παραλαβή και προώθηση των αιτημάτων, και κατάργηση όλων των μέτρων και πρακτικών που δυσκολεύουν ή αποθαρρύνουν τα αιτήματα ασύλου στα σύνορα.

  • Γενικότερα, αποφυγή επιβολής του μέτρου της διοικητικής κράτησης ως τυποποιημένης πρακτικής και αδιακρίτως για τους  εισερχόμενους χωρίς τις νόμιμες διατυπώσεις, παρά μόνο ως έσχατου μέτρου ενόψει απέλασης που είναι εφικτή και δεν αντίκειται στους διεθνείς κανόνες.  Απαγόρευση κράτησης των αιτούντων άσυλο, εκτός από εξαιρετικές περιπτώσεις, στη βάση επαρκούς και εξατομικευμένης αιτιολογίας σύμφωνα με τις Κατευθυντήριες Οδηγίες της Υ.Α. Γενικά, συνθήκες κράτησης που να ανταποκρίνονται στα πρότυπα σεβασμού των  δικαιωμάτων του Ανθρώπου.

  • Πλήρης σεβασμός της αρχής μη επαναπροώθησης-απέλασης των αλλοδαπών που δικαιούνται διεθνούς προστασίας. Αποφυγή κάθε μέτρου προς αυτή την κατεύθυνση, πριν εξαντληθούν όλα τα περιθώρια διαπίστωσης των πραγματικών αναγκών και χειρισμού των αιτημάτων τους. Αυτό ισχύει τόσο για τις «άτυπες επαναπροωθήσεις - συνοπτικές επιστροφές» που έχουν καταγγελθεί στο παρελθόν (και που, επιπλέον, στερούνται νομιμότητας), όσο και για το Πρωτόκολλο Επανεισδοχής με την Τουρκία, το οποίο θα πρέπει να τίθεται σε εφαρμογή μόνο εάν έχει προηγηθεί πλήρης ενημέρωση, διερμηνεία, νομική συνδρομή και εξακρίβωση των αναγκών των προωθούμενων για επιστροφή αλλοδαπών.

  • Διευκρίνιση και θεσμοθέτηση των αρμοδιοτήτων και του νομικού πλαισίου συνεργασίας των Ελληνικών Αρχών με τη FRONTEX, με τρόπο ώστε να καθίστανται ελέγξιμες οι διοικητικές αποφάσεις που λαμβάνονται στο εν λόγω πλαίσιο και καθορίζουν την περαιτέρω μεταχείριση των αλλοδαπών.

Εξαγγελίες – μέτρα της Κυβέρνησης

  • Οι πρωτοβουλίες του Υφυπουργού Προστασίας του Πολίτη για αντικατάσταση των κέντρων διοικητικής κράτησης στα σημεία εισόδου από «Κέντρα Πρώτης Υποδοχής» κινούνται στη σωστή κατεύθυνση μιας  διαφορετικής αντιμετώπισης των εισερχομένων στη χώρα αλλοδαπών χωρίς τις νόμιμες διατυπώσεις. Η Ύπατη Αρμοστεία συμμετείχε ενεργά στην «Επιτροπή Εμπειρογνωμόνων» που συστάθηκε για να προτείνει τις αναγκαίες νομοθετικές και διοικητικές αλλαγές.  Η πρόταση της Επιτροπής έχει διαβιβαστεί στη Νομοπαρασκευαστική Επιτροπή, που συγκροτήθηκε την 1η Ιουνίου, με απόφαση του Υφυπουργού.  Η Υ.Α. στηρίζει τις προσπάθειες για αλλαγή του σχετικού νομοθετικού πλαισίου εντός των επομένων μηνών, σύμφωνα με τις εξαγγελίες.

  • Η επιτυχής υλοποίηση των προωθούμενων αλλαγών, θα εξαρτηθεί από δύο καθοριστικούς παράγοντες: (1) Την εξασφάλιση πόρων ικανών να επιτρέψουν τη δημιουργία των νέων δομών, την επαρκή στελέχωσή τους, αλλά και τη βιωσιμότητά τους στο μέλλον. Σε συνθήκες σοβαρής οικονομικής κρίσης, είναι απαραίτητη η αξιοποίηση προγραμμάτων και κονδυλίων της Ε.Ε., που προϋποθέτουν στρατηγικό σχεδιασμό, οργάνωση και συντονισμό. (2) Την παράλληλη δημιουργία δομών φιλοξενίας και υποστήριξης στο εσωτερικό της χώρας, ώστε να λειτουργήσει αποτελεσματικά το σύστημα παραπομπών από τα Κέντρα Πρώτης Υποδοχής στα κέντρα φιλοξενίας και υποδοχής για αιτούντες άσυλο, ασυνόδευτα παιδιά, θύματα βασανιστηρίων και θύματα εμπορίας ανθρώπων. Χωρίς αυτές τις παράλληλες δομές (ευθύνης του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, που σήμερα δεν επαρκούν  και αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα βιωσιμότητας), οι παραπομπές θα καταστούν αλυσιτελείς και οι αναγκαίες υπηρεσίες πρόνοιας αδύνατες.

ΙΙΙ.   Άσυλο: η έλλειψη εγγυήσεων και οι παρενέργειες

Προτάσεις Ύπατης Αρμοστείας - μέτρα της Κυβέρνησης

  • Κατά την Υ.Α. ο στόχος παραμένει μια δίκαιη, γρήγορη και αποτελεσματική διαδικασία ασύλου, που θα ενθαρρύνει τους πρόσφυγες να υποβάλουν αιτήματα ασύλου στην Ελλάδα, θα παρέχει διεθνή προστασία σε όλους όσους τη δικαιούνται, θα αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τα συσσωρευμένα αιτήματα περασμένων ετών, και θα συνοδεύεται από μέτρα προνοιακής πολιτικής για όσο χρόνο οι αιτούντες αναμένουν την έκδοση των σχετικών αποφάσεων.

  • Για το σκοπό αυτό, επιβάλλεται, καταρχήν: (α) ριζική αναδιάρθρωση της διαδικασίας ασύλου, με αφαίρεση των σχετικών αρμοδιοτήτων από την Αστυνομία και  μεταβίβασή τους σε νέο, αυτοτελές πολιτικό όργανο, με επαρκές και κατάλληλα εκπαιδευμένο προσωπικό, (β) δημιουργία ανεξάρτητης αρχής προσφυγών και (γ) εξασφάλιση βασικών εγγυήσεων για το σύνολο της διαδικασίας, όπως εξειδικευμένη και αμερόληπτη διερμηνεία και δωρεάν κρατική νομική συνδρομή.

  • Οι αλλαγές στο υπάρχον νομοθετικό πλαίσιο, που προωθούνται με πρωτοβουλία του Υπουργού Προστασίας του Πολίτη, κινούνται στη σωστή κατεύθυνση και χαίρουν της υποστήριξης της Ύπατης Αρμοστείας.  Ανάμεσα σε άλλα, προβλέπεται η σύσταση Υπηρεσίας Ασύλου με αυτοδύναμη διοικητική οργάνωση, Περιφερερειακών Γραφείων Ασύλου για την εξέταση των αιτημάτων σε πρώτο βαθμό, και ανεξάρτητης Αρχής Προσφυγών.  Η Υ.Α. θεωρεί πως καταλληλότερος φορέας υπαγωγής της νέας Υπηρεσίας Ασύλου είναι το Υπουργείο Εσωτερικών.

  • Κρίσιμα ζητήματα για την επιτυχή έκβαση των προωθούμενων αλλαγών είναι:
   - Το Σχέδιο Νόμου για τη νέα Υπηρεσία Ασύλου να προωθηθεί άμεσα για ψήφισή του από το Ελληνικό Κοινοβούλιο.
   - Οι ενέργειες για επαρκή στελέχωση των νέων οργάνων και υπηρεσιών καθώς και για εξεύρεση των αναγκαίων πόρων (με αξιοποίηση και κονδυλίων της Ε.Ε.) να τύχουν της πλήρους πολιτικής στήριξης της Κυβέρνησης.
   - Κατά το μεταβατικό στάδιο, μέχρις ότου συγκροτηθούν και στελεχωθούν οι νέες δομές, πρέπει να αντιμετωπιστούν άμεσα και αποτελεσματικά τα προβλήματα στη Δ/νση Αλλοδαπών Αττικής (Π. Ράλλη), όπου η πρόσβαση δεν είναι σήμερα δυνατή για την πλειοψηφία των αιτούντων άσυλο: ενίσχυση σε προσωπικό και διερμηνεία, παραλαβή και καταγραφή όλων των αιτημάτων, συνεντεύξεις σε σύντομο διάστημα, δίκαιες πρωτοβάθμιες αποφάσεις με επαρκή αιτιολογία, σημαντική αύξηση των ποσοστών χορήγησης προσφυγικού καθεστώτος και επικουρικής προστασίας.
   - Άμεση έναρξη λειτουργίας των Επιτροπών Προσφυγών που προβλέπει το σχετικό Σχέδιο Π.Δ., τόσο για τα συσσωρευμένα αιτήματα σε δεύτερο  βαθμό όσο και για τις νέες προσφυγές.

  • Προϋπόθεση για την επιτυχία ενός νέου και υγιούς συστήματος ασύλου, αποτελεί η αντιμετώπιση των διαβιούντων στην Ελλάδα αλλοδαπών «χωρίς χαρτιά», στο μέτρο που ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού αυτού αναζητά στις διαδικασίες ασύλου μια οδό προσωρινής νομιμοποίησης στη χώρα, χωρίς να πληροί τις προϋποθέσεις του ορισμού του πρόσφυγα ή του δικαιούχου επικουρικής προστασίας. Θα πρέπει να αναζητηθούν εναλλακτικές διέξοδοι, στο πλαίσιο της μεταναστευτικής πολιτικής, στην κατεύθυνση ενός καθεστώτος «προσωρινής τακτοποίησης» (ιδίως όσων η απέλαση είναι ανέφικτη), που θα επιτρέψει την καταγραφή αυτών των ανθρώπων, την παροχή στοιχειωδών κοινωνικών υπηρεσιών και την απαγκίστρωσή τους από την παρανομία και την περιθωριοποίηση, που δυναμιτίζουν την κοινωνική συνοχή.

  • Παράλληλα, με πρωτοβουλία του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, είναι απαραίτητο να δημιουργηθούν νέες δομές φιλοξενίας αιτούντων άσυλο και να ενισχυθεί στην πράξη το προνοιακό καθεστώς που προβλέπει ο νόμος για τους αιτούντες, όσο χρόνο αναμένουν την εξέταση των αιτημάτων τους.

ΙV.  Πολιτική για την ένταξη στην οικονομική και κοινωνική ζωή

Προτάσεις Ύπατης Αρμοστείας

  • Ως προϋπόθεση για την καλλιέργεια κλίματος ομαλής κοινωνικής συμβίωσης  και διευκόλυνσης ένταξης στην Ελληνική κοινωνία, αποτελεσματική   αντιμετώπιση των φαινομένων ρατσιστικής βίας με παραδειγματική τιμωρία των ενόχων. Παράλληλα και ιδιαίτερα ενόψει των πρόσθετων δυσκολιών που προκύπτουν από την οικονομική κρίση και συγκυρία, εκπόνηση ολοκληρωμένου σχεδίου κοινωνικής πολιτικής, σε συνεργασία και με τις οργανώσεις/κοινότητες μεταναστών και προσφύγων, που θα λαμβάνει υπόψη όλες τις παραμέτρους ασφάλειας, δημόσιας υγείας, ανθρωπίνων δικαιωμάτων, αξιοπρεπούς διαβίωσης κα., και δεν θα εξαντλείται στη λήψη αστυνομικών μέτρων -τα οποία θα πρέπει πρωτίστως να στραφούν κατά των κυκλωμάτων διακίνησης και οργανωμένου εγκλήματος. Στο πλαίσιο αυτό, το γενικότερο ζήτημα της στέγης στα αστικά κέντρα θα πρέπει να αποτελέσει προτεραιότητα των τοπικών αρχών και της Πολιτείας.

  • Προετοιμασία της πορείας ένταξης από το στάδιο της παραμονής σε κέντρα φιλοξενίας για αιτούντες άσυλο και ασυνόδευτα παιδιά: ενίσχυση των κέντρων με εξειδικευμένο προσωπικό και υποστηρικτικές υπηρεσίες που θα προετοιμάζουν τους φιλοξενούμενους για την μετέπειτα ενδεχόμενη ένταξή τους στην ελληνική κοινωνία.  Παράλληλα, διευκόλυνση της πρόσβασης των αιτούντων άσυλο στην αγορά εργασίας και λήψη σχετικών νομοθετικών μέτρων, ιδίως στην περίπτωση της παντελούς έλλειψης προνοιακών παροχών ως αντιστάθμισμα.

  • Ιδιαίτερη προσοχή στην περίπτωση των ασυνόδευτων ανηλίκων, με ενίσχυση και βελτίωση των υποστηρικτικών δομών στα ειδικά κέντρα που λειτουργούν σε διάφορα σημεία της χώρας με την ευθύνη του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και τη διαχείριση Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων.  Ενεργοποίηση του θεσμού της επιτροπείας, έτσι ώστε τα ασυνόδευτα παιδιά να υποστηρίζονται ουσιαστικά και να εκπροσωπούνται νόμιμα σε όλους τους τομείς, όπως της εκπαίδευσης (εγγραφή τους στα σχολεία, συνεργασία με τους διδάσκοντες) ή της απασχόλησης (για την εξασφάλιση των εργασιακών τους δικαιωμάτων). Δημιουργία δημόσιου φορέα που θα έχει τη συνολική ευθύνη για την πρόνοια των ασυνόδευτων ανηλίκων.

  • Δημιουργία ειδικών στοχευμένων προγραμμάτων προώθησης στην απασχόληση για αναγνωρισμένους πρόσφυγες (ενδεχομένως με επιχορήγηση των ασφαλιστικών τους ταμείων ή κίνητρα στις επιχειρήσεις για να τους απασχολούν), επαγγελματικής κατάρτισης (αύξηση σεμιναρίων εκμάθησης της ελληνικής γλώσσας, αναβάθμιση προγραμμάτων κατάρτισης, έμφαση στις ευάλωτες ομάδες ασυνόδευτων παιδιών και γυναικών), κοινωνικής και στεγαστικής πολιτικής (μέσω ΟΕΚ και ΟΑΕΔ), επιχορήγησης νέων επιστημόνων κα.

  • Λήψη άμεσων, ειδικών μέτρων για τη στήριξη των οικονομικά ασθενέστερων προσφύγων, προσφύγων προχωρημένης ηλικίας, αναπήρων, πολυμελών οικογενειών κλπ. Καταγραφή των ανασφάλιστων και άπορων προσφύγων και χορήγηση βιβλιάριου ανασφάλιστου με την αντίστοιχη διαδικασία που προβλέπεται για τους Έλληνες πολίτες, τους υπηκόους κρατών μελών της ΕΕ και τους ομογενείς.

  • Τήρηση της αρχής της ίσης μεταχείρισης, όπου αυτή προβλέπεται από την ευρωπαϊκή και εθνική νομοθεσία, μεταξύ ημεδαπών, αναγνωρισμένων προσφύγων ή δικαιούχων καθεστώτος επικουρικής προστασίας, για την απόλαυση αστικών, κοινωνικών και οικονομικών δικαιωμάτων και για την αποφυγή κάθε μορφής διακρίσεων.

  • Εν γένει, μέτρα στήριξης της κοινωνικής ένταξης των αναγνωρισμένων προσφύγων και των δικαιούχων επικουρικής προστασίας, ώστε να περιορισθούν τα φαινόμενα περιθωριοποίησής τους και να εξασφαλιστεί η  βελτίωση της ποιότητας ζωής τους και η ομαλή και πλήρης ένταξή τους στην ελληνική κοινωνία. Σημαντική είναι η ουσιαστική τους συμμετοχή στο σχεδιασμό, εφαρμογή και αξιολόγηση των πολιτικών κοινωνικής ένταξης, καθώς και η ενεργή συμμετοχή τους στην πολιτική ζωή του τόπου, στη βάση των διατάξεων και του ν. 3838/2010 για την ελληνική ιθαγένεια και την πολιτική συμμετοχή νομίμων μεταναστών.